آن قضا [ 1 ] واجب است . و بعضى از مجتهدين [ 2 ] كفّاره را نيز واجب مىدانند . [ 3 ] « 1 » و اگر جُنب روزهء واجبى داشته باشد و غسل ارتماسى كند آن غسل باطل است . هشتم از آنچه [ 4 ] روزه را باطل مىسازد : دروغ گفتن است برخدا ، مثل آنكه بگويد كه : فلان چيز را خداى تعالى حرام كرده يا فلان را حلال ، و اين قول خلاف واقع باشد . و همچنين دروغ گفتن برپيغمبر صلى الله عليه و آله و سلم و بر يكى از حضرات ائمّهء معصومين عليهم السلام [ 5 ] و آن موجب قضاست . و بعضى از مجتهدين [ 6 ] كفّاره را نيز واجب مىدانند [ 7 ] « 2 » و بعضى [ 8 ] هيچ‌يك را واجب نمىدانند « 3 » .

--> [ 1 ] - وجوب قضاء و كفّاره در ارتماس موافق احتياط است و همچنين بنا را بر بطلان غسل‌گذاشتن و اعادهء غسل نمودن . ( دهكردى ) [ 2 ] در اينجا نيز فرمايش بعضى از مجتهدين احوط است . ( صدر ) * اقوى قول آن بعض است . ( يزدى ) [ 3 ] و اين اصحّ است . ( خراسانى ، مازندرانى ) [ 4 ] نهم حقنه به مايع را نفرموده و بعد از اين از مكروهات مىشمارد و اقوى اين است كه مفطراست و موجب قضاء است على الاقوى و كفّاره على الاحوط . ( مازندرانى ) * و همچنين از مفطرات است حقنه كردن به مايع . ( يزدى ) [ 5 ] احوط الحاق ساير انبياء است و همچنين فاطمه زهرا صلوات اللَّه عليها . ( يزدى ) [ 6 ] در اينجا نيز فرمايش بعضى از مجتهدين احوط است ، و احوط الحاق حضرت زهرا سلام‌اللَّه عليها است به اين حكم . ( صدر ) * قول آن بعض كه واجب ميدانند اقوى است . ( يزدى ) [ 7 ] و اقوى همين است . ( خراسانى ، مازندرانى ) [ 8 ] قول اين بعض اقوى است ، هرچند احوط قول دوم است حتّى در كذب بر ساير انبياء و بر حضرت صدّيقه عليهم السّلام . ( كوهكمره‌اى ) ( 1 ) قاضى ابن برّاج ، مهذّب 1 : 191 و 192 . شيخ طوسى ، نهايه 3 : 395 و 396 . ابن زهرة ، غنيه : 138 . شيخ مفيد ، مقنعه : 344 . ( 2 ) شيخ مفيد ، مقنعه : 344 . شيخ طوسى ، مبسوط 1 : 270 . ابن برّاج ، مهذّب 1 : 191 و 192 . ( 3 ) محقّق ، شرايع 1 : 192 و معتبر 2 : 671 . ابن ادريس ، سرائر 1 : 377 . محقّق عاملى ، مدارك 6 : 46 و 87 . علّامه ، مختلف 3 : 397 .